10 công thức sữa hạt bằng máy làm sữa hạt cho 1 lít, dễ làm mỗi ngày
10 công thức sữa hạt bằng máy làm sữa hạt cho 1 lít: hạnh nhân yến mạch, đậu đen mè đen, macca bí đỏ, đậu nành macca... kèm mục đích, đối tượng và lưu ý an toàn.
Máy làm sữa hạt giúp việc tự nấu sữa ở nhà nhanh hơn rất nhiều: chỉ cần ngâm hạt, cho nguyên liệu vào máy, bấm nút, khoảng nửa tiếng sau đã có sữa nóng. Khó nhất lại là nghĩ xem hôm nay nấu gì. Bài này tổng hợp 10 công thức sữa hạt bằng máy làm sữa hạt, định lượng cho khoảng 1 lít, mỗi công thức ghi rõ hợp với ai và dùng lúc nào, để bạn đổi vị cả tuần không trùng.
Trước khi bắt đầu: 5 nguyên tắc chung
- Định lượng cho máy khoảng 1 lít: tổng nguyên liệu khô thường vào khoảng 60–100 g cho 800 ml đến 1 lít nước. Ít hơn thì sữa loãng, nhiều hơn dễ bị khê, trào. Mỗi máy có vạch nước tối thiểu, tối đa khác nhau; luôn làm theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
- Ngâm đúng loại hạt: đậu (đậu nành, đậu đen, đậu đỏ) cần ngâm 6–10 tiếng; hạnh nhân, hạt điều ngâm vài tiếng; macca, yến mạch chỉ cần ngâm ngắn. Đổ bỏ nước ngâm, rửa lại trước khi nấu.
- Đậu, gạo, bắp, khoai, bí phải được nấu chín kỹ: chọn chế độ có đun nấu (sữa hạt, sữa đậu, nấu) và để máy chạy hết chương trình. Nếu chỉ dùng máy xay sinh tố, hãy hấp hoặc luộc chín các nguyên liệu này trước khi xay.
- Rang trước để thơm hơn: mè, gạo lứt, đậu phộng nên rang lửa nhỏ đến khi dậy mùi rồi mới cho vào máy.
- Đường cho sau, nêm từ ít đến nhiều: thêm khi sữa còn ấm. Nhiều công thức ở đây đã có vị ngọt tự nhiên từ khoai, bí, bắp.
Bảng chọn nhanh theo nhu cầu
1. Sữa hạnh nhân yến mạch
Mục đích: bữa sáng nhanh, sánh mịn, thơm bùi. Hợp với: dân văn phòng, người bận rộn.
Cách làm:
- Ngâm hạnh nhân 6–8 tiếng (hoặc qua đêm), rửa sạch. Yến mạch chỉ cần vo nhanh, không ngâm lâu.
- Cho hạnh nhân, yến mạch và nước vào máy.
- Chọn chế độ sữa hạt, thêm đường tùy khẩu vị khi sữa còn ấm.
Yến mạch làm sữa sánh, nên không cần dùng nhiều hạt.
2. Sữa đậu đen mè đen
Mục đích: vị đậm, bùi, ít cần đường. Hợp với: người thích vị truyền thống, người lớn tuổi.
Cách làm:
- Ngâm đậu đen 8–10 tiếng, rửa sạch. Rang mè đen riêng trên lửa nhỏ đến khi thơm, không để khét.
- Cho đậu đen, mè đen và nước vào máy.
- Chọn chế độ sữa đậu hoặc sữa hạt có đun nấu, để máy chạy hết chương trình cho đậu chín kỹ.
Xem thêm cách chọn mè đen trong bài sữa óc chó mè đen.
3. Sữa hạt điều khoai lang
Mục đích: ngọt tự nhiên, sánh mịn, gần như không cần thêm đường. Hợp với: cả nhà, trẻ trên 1 tuổi uống thêm (không thay sữa chính).
Cách làm:
- Ngâm hạt điều khoảng 2 tiếng, rửa sạch.
- Gọt vỏ khoai lang, rửa và cắt hạt lựu nhỏ để chín đều.
- Cho tất cả vào máy, chọn chế độ sữa hạt có đun nấu.
Nếu dùng máy xay sinh tố, hấp chín khoai trước khi xay.
4. Sữa macca yến mạch
Mục đích: béo mịn hơn sữa hạnh nhân yến mạch, uống thay bữa phụ. Hợp với: người cần bữa phụ no lâu, người thích vị béo.
Cách làm:
- Ngâm macca khoảng 30 phút đến vài tiếng, rửa sạch. Vo nhanh yến mạch.
- Cho macca, yến mạch và nước vào máy.
- Chọn chế độ sữa hạt, thêm chút đường hoặc mật ong khi sữa còn ấm (mật ong không dùng cho trẻ dưới 1 tuổi).
Hello Bacsi có công thức sữa macca yến mạch nấu bằng nồi; định lượng trên được điều chỉnh cho máy 1 lít.
5. Sữa macca bí đỏ
Mục đích: màu vàng đẹp, vị ngọt dịu, béo nhẹ. Hợp với: gia đình có trẻ trên 1 tuổi, người thích vị nhẹ.
Cách làm:
- Ngâm macca vài tiếng, rửa sạch. Bí đỏ cắt miếng nhỏ.
- Cho macca, bí đỏ và nước vào máy.
- Chọn chế độ sữa hạt có đun nấu; lọc lại nếu muốn sữa thật mịn.
Có thể thay macca bằng hạt điều: công thức sữa bí ngô hạt điều phổ biến dùng tỉ lệ khoảng 1 phần hạt điều với 4 phần bí.
6. Sữa bắp hạt điều
Mục đích: vị quen thuộc, ngọt thơm mùi bắp. Hợp với: cả nhà, đặc biệt người thích sữa bắp truyền thống.
Cách làm:
- Ngâm hạt điều khoảng 2 tiếng. Tách hạt bắp, giữ lại lõi.
- Cho lõi bắp, lá dứa và khoảng 500 ml nước vào máy, chọn chế độ hầm khoảng 15 phút để lấy nước ngọt từ lõi; sau đó bỏ lõi và lá dứa ra.
- Cho hạt bắp, hạt điều và phần nước còn lại vào máy, chọn chế độ sữa hạt. Lọc qua rây cho mịn rồi thêm đường nếu cần.
7. Sữa mè đen đậu phộng gạo lứt
Mục đích: bùi thơm vị rang, có tinh bột từ gạo lứt nên no lâu. Hợp với: người hay bỏ bữa sáng, người thích vị đậm.
Cách làm:
- Ngâm đậu phộng qua đêm. Rang riêng gạo lứt, đậu phộng (đã ngâm, để ráo) và mè đen trên lửa nhỏ đến khi thơm.
- Cho tất cả vào máy cùng nước.
- Chọn chế độ sữa hạt có đun nấu, để máy chạy hết chương trình cho gạo chín kỹ.
Đậu phộng là một trong những thực phẩm dễ gây dị ứng nhất; người có tiền sử dị ứng nên bỏ qua công thức này.
8. Sữa đậu đỏ gạo lứt óc chó
Mục đích: vị đậm, bùi, màu hồng nâu đẹp mắt. Hợp với: người thích vị ngũ cốc, muốn đổi vị bữa sáng.
Cách làm:
- Ngâm đậu đỏ khoảng 8 tiếng, rửa sạch. Rang gạo lứt lửa nhỏ đến khi thơm.
- Cho đậu đỏ, gạo lứt, óc chó và nước vào máy.
- Chọn chế độ sữa đậu hoặc sữa hạt có đun nấu, để máy chạy hết chương trình cho đậu và gạo chín kỹ.
9. Sữa đậu nành macca
Mục đích: nhiều đạm hơn sữa hạt thông thường nhờ đậu nành; macca làm sữa béo, bớt mùi đậu. Hợp với: người vận động nhiều, người ăn chay.
Cách làm:
- Ngâm đậu nành 6–8 tiếng, chà bớt vỏ, rửa sạch.
- Cho đậu nành, macca, lá dứa và nước vào máy.
- Chọn chế độ sữa đậu, để máy chạy hết chương trình cho đậu chín kỹ; vớt bọt nếu có.
Theo Mayo Clinic, một cốc sữa đậu nành có khoảng 7 g đạm, gần bằng sữa bò (khoảng 8 g), trong khi sữa hạnh nhân truyền thống chỉ khoảng 1 g. Sữa tự làm có thể khác tùy lượng đậu.
10. Sữa óc chó hạt sen
Mục đích: vị thanh, bùi nhẹ, dễ uống. Hợp với: người khó uống sữa béo đậm, uống buổi tối.
Cách làm:
- Ngâm óc chó và hạt sen khô 3–4 tiếng, rửa sạch. Bỏ tâm sen (phần mầm xanh) để sữa không bị đắng.
- Cho tất cả nguyên liệu và nước vào máy.
- Chọn chế độ sữa hạt có đun nấu.
Muốn vị béo hơn, xem công thức sữa macca hạt sen lá dứa.
Bảo quản sữa hạt tự làm
- Để sữa nguội, rót vào chai thủy tinh sạch có nắp kín, cất ngăn mát tủ lạnh.
- Nên dùng hết trong 1–2 ngày. Sữa tự làm không có chất bảo quản; sữa có đậu, gạo, bắp, khoai còn dễ hỏng hơn sữa hạt thuần.
- Sữa có vị chua, mùi lạ, sủi bọt hoặc đặc quánh bất thường thì đổ bỏ.
- Lắc đều trước khi uống vì sữa thường lắng cặn.
Lưu ý an toàn khi uống sữa hạt
- Trẻ nhỏ: theo Cơ quan Tiêu chuẩn Thực phẩm Úc – New Zealand (FSANZ), đồ uống từ thực vật nhìn chung không có thành phần dinh dưỡng như sữa bò, và các loại ít đạm không thay hoàn toàn được sữa cho trẻ dưới 5 tuổi. Hướng dẫn của Anh nêu trẻ dưới 12 tháng chỉ nên dùng sữa mẹ hoặc sữa công thức. Sữa hạt tự làm chỉ nên là đồ uống thêm cho trẻ.
- Dị ứng: hạt cây (macca, hạt điều, hạnh nhân, óc chó), đậu phộng, đậu nành, mè đều là những nhóm dễ gây dị ứng. Lần đầu uống, hãy thử lượng nhỏ.
- Uống vừa phải: khoảng 200–250 ml mỗi lần. Sữa hạt có năng lượng từ chất béo của hạt và từ đường bạn thêm vào.
- Người có bệnh lý hoặc chế độ ăn riêng nên hỏi bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng về loại sữa và lượng đường phù hợp.
Muốn làm kỹ hơn? Xem 3 công thức chi tiết
- Sữa hạt điều macca béo mịn cho người mới uống sữa hạt
- Sữa óc chó mè đen bùi thơm, ít ngọt cho người lớn tuổi
- Sữa macca hạt sen lá dứa thanh mát, nhẹ bụng
- Cách làm sữa hạt mắc ca nguyên vị tại nhà
Nấu sữa hạt với macca IQ Nuts
Hạt macca IQ Nuts đã sấy khô, thành phần 100% hạt macca Tây Nguyên, tách nhân là cho vào máy được ngay. Một túi zip 500g đủ cho khoảng 16 mẻ sữa macca yến mạch (30 g mỗi mẻ). Xem các sản phẩm hạt dinh dưỡng IQ Nuts.
Nguồn tham khảo
- Hello Bacsi, "Cách làm sữa hạt macca" (công thức macca yến mạch, macca bí đỏ; BS. Nguyễn Thường Hanh thẩm định)
- Hello Bacsi, "Cách làm sữa gạo lứt" (công thức gạo lứt mè đen, gạo lứt đậu đỏ đậu phộng; BS. Nguyễn Thường Hanh tham vấn)
- Hello Bacsi, "Sữa mè đen" (sữa đậu nành mè đen, sữa óc chó mè đen; cách chọn mè đen)
- Viettel Store, "Cách làm sữa ngô bằng máy làm sữa hạt" và "Cách làm sữa bí ngô hạt điều"
- Clemson Cooperative Extension (Mỹ), "How to make plant-based milk at home" (thời gian ngâm hạnh nhân, hạt điều)
- Mayo Clinic, "Is soy milk healthier than cow's milk?"
- Food Standards Australia New Zealand (FSANZ), "Milk alternatives"
- Committee on Toxicity (Anh), tóm tắt về đồ uống thực vật cho trẻ 6 tháng đến 5 tuổi (2021)
Xem thêm bài viết trên blog IQ Nuts · Danh mục hạt dinh dưỡng